Nie umiem żyć po śmierci mamy: gdy wszystko straciło sens

Wstajesz, robisz, co trzeba, i nie wiesz po co? Skąd bierze się ten brak sensu po śmierci mamy i jak przejść przez zwykły dzień.

Marcin Rabczewski

Marcin Rabczewski, psycholog

6 min czytania·

W skrócie

Poczucie, że nie umiesz żyć bez mamy, to częsta część żałoby, a nie słabość. Sens nie wraca od jednej decyzji. Wraca przez drobne rzeczy robione mimo braku chęci: stałą porę wstawania, ciepły posiłek, jedną rozmowę dziennie.

W tym tekście9 części
  1. 01Czy to normalne, że nic nie ma sensu?
  2. 02Jak wygląda dzień, w którym nic mi się nie chce?
  3. 03Dlaczego nie umiem wrócić do normalności?
  4. 04Od czego zacząć, gdy wszystko straciło sens?
  5. 05Co zrobić z rytuałami, które miałam z mamą?
  6. 06Co mówić ludziom, którzy każą mi się wziąć w garść?
  7. 07Kiedy to już coś więcej niż żałoba?
  8. 08Jeden krok na dziś
  9. 09FAQ

Wtorek rano. Budzik dzwoni, a Ty leżysz i patrzysz w sufit. Kiedyś o tej porze dzwoniła mama, żeby zapytać, czy już wstałaś.

Wstajesz, bo trzeba. Robisz kawę, jedziesz do pracy, odpisujesz na wiadomości.

Wieczorem łapiesz się na myśli: „Nie umiem tak żyć, po co to wszystko?”.

Jeśli to znasz, ten tekst jest dla Ciebie. Nie znajdziesz tu zdań w rodzaju „czas leczy rany”. Znajdziesz małe kroki na zwykły dzień.

Czy to normalne, że nic nie ma sensu?

Tak. Po śmierci mamy wiele kobiet mówi, że świat stał się płaski. Jedzenie nie smakuje, plany nie cieszą, praca wydaje się pusta.

Mama często była osobą, dla której robiło się różne rzeczy. Dzwoniłaś do niej z dobrą wiadomością. Gotowałaś jej ulubioną zupę.

Teraz te rzeczy straciły adresata. Dlatego cały dzień wydaje się pusty.

To nie znaczy, że Twoje życie straciło wartość. Znaczy, że straciło jeden z ważnych punktów oparcia. Więcej o tym uczuciu piszemy w tekście o pustce po śmierci mamy.

Brak sensu po stracie to objaw żałoby, a nie prawda o Twoim życiu.

Jak wygląda dzień, w którym nic mi się nie chce?

Rzadko to jeden wielki płacz. Częściej to drobne chwile, które ciągną się od rana do wieczora.

  • Rano. Nie masz siły wstać, a gdy wstajesz, nie wiesz, od czego zacząć.
  • W pracy. Robisz swoje jak automat i zapominasz, co było przed chwilą.
  • W sklepie. Wkładasz do koszyka jej ulubione ciastka, a przy kasie przypominasz sobie, że nie ma komu ich zanieść.
  • Wieczorem. Leżysz z telefonem i przewijasz bez celu, byle nie myśleć.
  • W niedzielę. Nie masz do kogo pojechać na obiad.

Każda z tych chwil osobno wydaje się drobna. Razem sprawiają, że dzień ciągnie się bez końca.

Dlaczego nie umiem wrócić do normalności?

Bo normalność, którą znałaś, już nie wróci w tej samej formie. Będzie inna. Nowa codzienność układa się powoli, z małych rzeczy.

W żałobie głowa pracuje cały czas, nawet gdy siedzisz bez ruchu. Dlatego jesteś zmęczona, rozkojarzona i drażliwa.

Wiele kobiet ma też poczucie, że nie wolno im żyć zwyczajnie. Śmiech przy znajomych wydaje się zdradą. Kino albo wyjazd wydają się nie na miejscu.

Gdy łapiesz się na takiej myśli, powiedz tak: „Mogę tęsknić za mamą i zjeść dobry obiad. Jedno nie kasuje drugiego”.

Od czego zacząć, gdy wszystko straciło sens?

Nie od wielkich decyzji. Od rytmu dnia. Gdy sens zniknął, stały rytm daje oparcie, zanim sens wróci.

  1. Stała pora wstawania. Także w weekend, nawet jeśli potem tylko siedzisz w kuchni.
  2. Ciepły posiłek. Wystarczy zupa albo jajecznica.
  3. Krótki spacer. Dookoła bloku, do sklepu, do parku.
  4. Jedna rozmowa. Z żywym człowiekiem, choćby o pogodzie.
  5. Jedna sprawa do załatwienia. Pranie, rachunek albo telefon do urzędu, a nie wszystko naraz.

To nie jest plan na nowe życie. To plan na dziś. Jutro zrobisz to samo.

Co zrobić z rytuałami, które miałam z mamą?

Niedzielny telefon, wspólne zakupy, kawa u niej w kuchni. Te pory dnia bolą teraz najbardziej, bo są puste.

Nie musisz ich wymazywać. Możesz dać im nowy kształt.

  • Niedzielny telefon. Zadzwoń o tej porze do siostry, cioci albo przyjaciółki mamy.
  • Wspólne gotowanie. Ugotuj coś według jej przepisu.
  • Kawa z mamą. Wypij ją w jej kubku i napisz do niej kilka zdań.

Część kobiet woli zrobić w tym czasie coś zupełnie nowego. To też jest w porządku.

Co mówić ludziom, którzy każą mi się wziąć w garść?

Bliscy często chcą, żebyś szybko wróciła do siebie. Mówią to z troski, ale słowa i tak bolą.

Gdy ktoś mówi, że już czas, powiedz tak: „Wiem, że się martwisz. Ja potrzebuję jeszcze czasu i to jest w porządku”.

Gdy ktoś unika tematu, powiedz tak: „Możesz pytać o mamę. Lubię o niej mówić”.

Gdy potrzebujesz kogoś obok, powiedz tak: „Przyjdź w sobotę na obiad. Nie musimy rozmawiać o mamie, po prostu bądź”.

Kiedy to już coś więcej niż żałoba?

Smutek po mamie może trwać długo i to jest normalne. Nie ma tu jednego terminu, o czym piszemy w tekście ile trwa żałoba. Są jednak sygnały, przy których warto porozmawiać z psychologiem albo lekarzem.

  • Nic nie cieszy od dawna. Także to, co lubiłaś przed jej śmiercią.
  • Nie dajesz rady w domu ani w pracy. Rachunki leżą, lodówka stoi pusta.
  • Odcinasz się od ludzi. Nie odbierasz telefonów, odwołujesz spotkania.
  • Pijesz, żeby przetrwać wieczór.
  • Myślisz, że nie ma po co żyć. Albo że chcesz być tam, gdzie mama.

Przy ostatnim punkcie nie czekaj. Zadzwoń na telefon zaufania 116 123. W bezpośrednim zagrożeniu dzwoń na 112.

Jeden krok na dziś

Wybierz jedną porę dnia, która jest najtrudniejsza. Zaplanuj na nią jedną małą rzecz: spacer, telefon, herbatę na balkonie.

Zrób to dziś i jutro. Nie musisz czuć sensu, żeby to zrobić.

Wieczorem zapisz w telefonie jedno zdanie o tym, co dziś zrobiłaś mimo braku sił.

FAQ

Czy to normalne, że po śmierci mamy nie chce mi się żyć?

Poczucie, że życie straciło sens, jest w żałobie częste. Jeśli jednak myślisz o odebraniu sobie życia, porozmawiaj z kimś od razu. Zadzwoń na 116 123 albo na 112.

Kiedy wróci sens?

Nie ma jednej daty. U wielu kobiet sens wraca po trochu, przez drobne chwile: smak kawy, dobrą rozmowę, śmiech. Zwykle widać to dopiero z perspektywy.

Czy to normalne, że jestem zła na mamę?

Tak. Złość bywa częścią żałoby, także złość na osobę, którą kochałaś. Nie musisz się jej wstydzić. Jeśli zamiast złości czujesz odrętwienie, przeczytaj tekst nie płaczę po śmierci mamy.

Ten tekst ma charakter informacyjny i nie zastępuje kontaktu ze specjalistą ani diagnozy. Jeśli jest naprawdę ciężko: 116 123 (dorośli), 116 111 (dzieci i młodzież), 112 przy bezpośrednim zagrożeniu.

Co możesz zrobić dalej

Test jest przesiewem i samooceną, nie diagnozą. Wynik nie zastępuje rozmowy ze specjalistą.

Przeczytaj też